Amaren Egunak gure existentziako loturarik sakonenetako batera hurbiltzen gaitu. Ama ez da gure biografiako figura bat soilik; jatorriaren, pertenentziaren, zaintzaren, gorputzaren, lurraren eta bizitzaren sinboloa ere bada. Haren bidez iristen gara mundura, eta etorrera horrekin batera historia bat ere jasotzen dugu: harremanak izateko modu bat, familia-memoria bat, sostengatuak sentitzeko modu bat edo geure buruari behar baino lehenago eusten ikasteko modu bat.
Horregatik, amari begiratzeak begirada zabala eskatzen du. Lotura horretan batera bizi daitezke esker ona eta zauria, samurtasuna eta erresumina, hurbiltzeko nahia eta geure burua babesteko beharra. Benetako amak, bizia eman zigun edo hazi gintuen emakume zehatzak, ezin izan zion beti erantzun harengandik behar genuen barne-irudiari. Askotan, ahal izan zuena egin zuen bere historiatik, eskura zituen baliabideetatik, bere mugetatik, zaurietatik eta kontzientzia-mailatik.
Sendatzailearen arketipotik begiratuta, lotura hau geure burua ezagutzeko ate bihurtzen da. Aurreko hausnarketetan partekatu dudan bezala, Sendatzailea ez da zauria saihesten duena, baizik eta zauriak erakutsi nahi diona entzuten ikasten duena. Zerbait mindu zen lekuan, sendabide bat ere ager daiteke. Zerbait osatu gabe geratu zen lekuan, kontzientziarako bide bat ireki daiteke. Eta amarekiko harremanak argitasun handiz erakutsi ohi digu nola ikasi genuen eskatzen, itxaroten, zaintzen, konfiantza izaten edo aitortza bilatzen.
Haurtzaroan, askotan, familia-sisteman leku bat hartzen dugu hura aukeratzeko aukera izan aurretik. Batzuek atsegin ematen ikasten dute, beste batzuek zaintzen, ahalegintzen, traba ez egiten, indartsu izaten edo besteen behar emozionalak sumatzen. Erantzun horiek arimaren adimenetik sortzen dira, kide izateko, lotura egiteko modu bat aurkitzeko eta taldearen parte sentitzeko. Denborarekin, ordea, erantzun horiek bizitzan egoteko modu zurrun bihur daitezke.
Amarekiko lotura sendatzeak lehen ikaskuntza horiek ezagutzea eta kontzientzia handiagoko leku batera eramatea esan nahi du. Jasotako bizitza hartzea eta bizitza horri askatasun handiagoz adierazten uztea esan nahi du. Jatorria ohoratzeak ez du esan nahi hari modu berean lotuta jarraitzea. Jatorria ohoratzea da egiaz begiratu ahal izatea, jasotakoa eskertzea, falta izan zena aitortzea eta hemendik aurrera nola bizi nahi dugun aukeratzea.
Sendatzailearen arketipoak gogorarazten digu bihotza dela prozesu honen erdigunea. Bihotz osasuntsua argitasuna galdu gabe ireki daitekeen bihotza da; agortu gabe zaindu dezakeena, itxi gabe mugak jar ditzakeena eta zentzua duen horri leial eutsi diezaiokeena. Horregatik, Amaren Eguna gure bihotzaren egoerari begiratzeko gonbidapena ere izan daiteke: zer irekitzen den gure amari begiratzean, zer uzkurtzen den oraindik, zerk espero duen aitortza eta zer dagoen gugan heltzeko prest.
Lotura honen alderdirik delikatuenetako bat gure amarekiko senti dezakegun exijentzia da. Batzuetan, urte asko igaro ondoren ere, kontzienteagoa, eskuragarriagoa, gu ikusteko edo sostengatzeko gaiagoa izan zedin espero izaten jarraitzen dugu. Erresumina gorde dezakegu eman ezin izan zigunagatik, haren absentziengatik, beldurrengatik, errepikapenengatik edo isiltasunengatik. Erresumin horri zintzotasunez begiratzea garrantzitsua da, bizi izan zuenean aitortua izateko zain dagoen gure parte bat seinalatzen duelako sarritan.
Hura baino hobeto egiteko nahia ere ager daiteke: presenteagoak, askeagoak, sentiberagoak, zaintzaileagoak edo kontzienteagoak izatea. Bultzada hori belaunaldi batetik bestera gertatzen den bilakaera naturalaren parte izan daiteke, baina epaitik edo kosta ahala kosta desberdintzeko beharretik sortzen denean, zauriari lotuta mantentzen gaitu oraindik.
Batzuetan, gure identitatea eraikitzen dugu gure amaren antzik ez izaten saiatuz, keinu eta erabaki bakoitza aztertuz haren historia gainditu dugula erakusteko. Garen horretatik, gure bihotzetik, benetako sentiberatasunetik eta zaintzeko, maitatzeko edo laguntzeko dugun modu naturaletik harremanak izan beharrean, barne-zaintza zorrotz batetik egiten has gaitezke: «nik ez dut hau berak bezala egingo», «nik ez dut hura errepikatuko», «nik hobeto egin behar dut», «nik desberdina naizela erakutsi behar dut». Konturatu gabe, exijentzia horrek erreakziotik lotzen gaitu oraindik harekin, eta zaildu egiten digu harremanak izateko modu askeago, propioago eta kontzienteago bat aurkitzea.
Bihotz sendatzaileak beste mugimendu batera gonbidatzen gaitu. Mindu zen hura aitortzera gonbidatzen gaitu, min hori nagusitasun bihurtu gabe. Ama emakume gisa ikusten laguntzen digu; bera ere historia baten, leinu baten, zauri batzuen eta garai jakin baten alaba izan zen emakume gisa. Begirada horrek ez du bizitakoa ezabatzen, ezta haren ondorioak ukatzen ere, baina iraganari konponketa perfektua eskatzen jarraitzen dion barne-elkarrizketa askatzen laguntzen digu.
Askatasuna gure amarekiko erreakziotik bizitzeari uzten diogunean hasten da. Haren antza izateko edo kosta ahala kosta desberdintzeko beharrik ez dugunean. Haren mugak aitortu eta, aldi berean, gure bizitza muga horien inguruan antolatzeari uzten diogunean. Orduan, exijentzia erantzukizun kontziente bihur daiteke: jada ez da zerbait erakusteko hark baino hobeto egitea, gure bihotzetik egitea baizik, hori delako bizitzak orain eskatzen digun bidea.
Ama ohoratzeak, horrela, dimentsio sakonagoa hartzen du. Haren bidez iritsi zitzaigun bizitza ohoratzea da, eta baita bizitza horrekin zerbait berria egiteko aukera ere. Gure aurretik datorren historia aitortzea da, bertan harrapatuta geratu gabe. Jasotakoa hartzea, egiteke dagoenari begiratzea eta kontzientziari herentzia bide bihurtzen uztea.
Ama gure baitan ere bizi da indar arketipiko gisa. Elikatzeko, babesteko, hartzeko, mugak jartzeko, itxaroteko, bizitzari eusteko eta haren hazkundea bultzatzeko gaitasuna da. Barneko ama hori indartzen denean, kanpoan etengabe bilatzeari uzten diogu barrutik geure buruari eskaintzen hasten garen hori. Geure buruari entzuten, gure erritmoak errespetatzen eta gure gorputza, energia eta egia zaintzen ikasten dugu.
Agian, gure amak ohoratzeko modurik sakonenetako bat haiengandik jaso genuen bizitza hartzea eta kontzientzia handiagoz jarraitzea da. Ez haiek zuzentzeko, ezta guk hobeto egin dezakegula erakusteko ere, baizik eta leinuan egiteke geratu zen horrek gugan aukera berri bat aurki dezan.
Amaren Eguna ospatzea, beraz, figura bat ospatzea baino askoz gehiago izan daiteke. Jatorria eskertzeko, historiari errukiz begiratzeko eta bizitza modu kontzienteagoan zaintzeko konpromisoa hartzeko aukera izan daiteke.
Amarekiko lotura sendatzea bizitza bihotz osoz hartzen ikastea da. Eta bizitza horrela hartzen dugunean, bihotz argiago, irekiago eta helduago batetik, bizitzak gure baitan zabaltzen jarrai dezake, indar sortzaile eta sakonki sendatzaile gisa.